Teknik / GEO · 2026
Web Siteniz SEO ve AI'a Hazır mı? Kontrol Listesi
Bir web sitesinin SEO ve AI'a (GEO) hazır olması üç katmanın birlikte sağlanmasına bağlıdır: teknik sağlık (mobil uyum ve Core Web Vitals — LCP ≤ 2,5 sn, INP ≤ 200 ms, CLS ≤ 0,1), yapılandırılmış içerik (ilk 300 kelimede net cevap, soru-başlıklar, tablo, FAQ ve schema) ve AI botlarına açık erişim (robots.txt'te GPTBot, ClaudeBot, PerplexityBot ve OAI-SearchBot gibi botların engellenmemiş olması); aşağıdaki 12 maddelik kontrol listesiyle sitenizin hangi katmanda eksik olduğunu yaklaşık 10 dakikada görebilirsiniz.
Bir web sitesinin "hazır" olması artık yalnızca Google'da sıralanmak anlamına gelmiyor. 2026'da kullanıcıların önemli bir kısmı yanıtı doğrudan ChatGPT, Perplexity ve Google'ın AI Overviews kutusundan alıyor. Bu yüzden hazırlığı iki yönlü düşünmek gerekiyor: klasik SEO (arama motorlarında sıralanmak) ve GEO — Generative Engine Optimization (AI motorlarının cevaplarında alıntılanan kaynak olmak). Bu sayfa, ikisini birlikte ölçebileceğiniz 12 maddelik pratik bir kontrol listesi. Yeni bir site planlıyorsanız kurumsal site yaptırma rehberi bu listeyi baştan doğru kurmanıza yardımcı olur.
SEO ve GEO aynı şey mi? Fark nedir?
İkisi akraba ama aynı değil. SEO, bir arama sonuç sayfasında (SERP) daha yukarıda çıkmayı hedefler; ödül tıklamadır. GEO ise bir AI'ın ürettiği cevabın içinde kaynak olarak anılmayı hedefler; ödül görünürlük ve güvendir. İyi haber: temeller büyük ölçüde ortaktır. Hızlı, mobil uyumlu, yapılandırılmış ve dürüst bir içerik hem Google'da sıralanır hem AI tarafından alıntılanır. Aşağıdaki kontrol listesi bu ortak temeli üç katmanda topluyor.
12 maddelik kontrol listesi (yaklaşık 10 dakika)
Her maddeyi kendi sitenizde tek tek işaretleyin. "Nasıl test edersiniz" sütunu, çoğu için ücretsiz bir aracı ya da tarayıcıdan yapılabilecek basit bir kontrolü gösterir.
| # | Katman | Kontrol | Nasıl test edersiniz | Hedef |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Teknik | Mobil uyum | Search Console → Mobil Kullanılabilirlik; telefonda aç | Hatasız, okunur boyut |
| 2 | Teknik | Sayfa hızı / Core Web Vitals | PageSpeed Insights — "Gerçek kullanıcı" bölümü | Üç metrik de yeşil |
| 3 | Teknik | HTTPS + geçerli SSL | Adres çubuğunda kilit simgesi | Kilit var, uyarı yok |
| 4 | Teknik | İndekslenebilirlik | Search Console → Sayfalar; robots.txt arama botunu engellemesin | Önemli sayfalar indekste |
| 5 | İçerik / GEO | İlk 300 kelimede net cevap | Sayfanın başında soruya tek cümlelik yanıt var mı? | Var |
| 6 | İçerik / GEO | Soru biçiminde başlıklar (H2/H3) | Başlıklar "…nedir / …nasıl / …ne kadar" mı? | Çoğu başlık soru |
| 7 | İçerik / GEO | Tablo / liste ile veri | Sayfada yapılandırılmış en az bir tablo/liste var mı? | Var |
| 8 | İçerik / GEO | FAQ (SSS) bölümü | Gerçek kullanıcı sorularına kısa yanıtlar var mı? | 3+ soru |
| 9 | İçerik / GEO | Structured data (schema) | Rich Results Test (Google) ile tara | Article + FAQPage geçerli |
| 10 | AI erişim | AI botlarına açık robots.txt | site.com/robots.txt aç; GPTBot / OAI-SearchBot / ClaudeBot engelli mi? | Engel yok |
| 11 | Güven / E-E-A-T | Yazar + kurumsal kimlik | İsimli yazar, iletişim, "hakkımızda" görünür mü? | Görünür + schema |
| 12 | Güven | Güncellik ("son güncelleme") | İçerikte tarih ve güncel veriler var mı? | Tarihli + güncel |
Core Web Vitals: hangi değerler "iyi" sayılır?
Core Web Vitals, Google'ın kullanıcı deneyimini ölçen üç metriğidir ve gerçek kullanıcıların %75'i (p75) için değerlendirilir. Yani sayfanızın "geçmesi" için ziyaretlerin dörtte üçünün iyi deneyim yaşaması gerekir.
| Metrik | Ne ölçer | "İyi" eşik |
|---|---|---|
| LCP | Yükleme hızı — en büyük içeriğin görünme süresi | ≤ 2,5 saniye |
| INP | Tepkisellik — Mart 2024'te FID'in yerini aldı; her etkileşimi ölçer | ≤ 200 ms |
| CLS | Görsel kararlılık — beklenmedik düzen kaymaları | ≤ 0,1 |
AI botlarına erişimi nasıl kontrol edersiniz?
AI motorlarının sitenizi alıntılayabilmesi için önce sayfalarınıza erişebilmeleri gerekir. Bu erişim site-adresiniz.com/robots.txt dosyasıyla yönetilir. Kritik ayrım şudur: bazı botlar model eğitimi için, bazıları ise canlı arama/alıntı için tarar. Arama botunu engellerseniz eğitimden değil, doğrudan bugünkü AI cevaplarındaki görünürlükten düşersiniz.
- GPTBot (OpenAI) — model eğitimi için tarar. Engellemek gelecekteki eğitimden çıkarır; bugünkü cevapları doğrudan etkilemez.
- OAI-SearchBot (OpenAI) — ChatGPT'nin arama/alıntı botudur. Engellerseniz ChatGPT arama alıntılarından düşersiniz — doğrudan görünürlük kaybı.
- ClaudeBot / Claude-SearchBot (Anthropic) — sırasıyla eğitim ve arama/alıntı tarayıcısı.
- PerplexityBot (Perplexity) — Perplexity yanıtlarında kaynak gösterimi için tarar.
- Google-Extended (Google) — Gemini/AI eğitim iznini yönetir; klasik Googlebot'tan ayrıdır ve normal aramayı etkilemez.
Pratik kural: AI görünürlüğü istiyorsanız bu botların hiçbirini Disallow ile kapatmayın; ayrıca varsa CDN/güvenlik duvarı (ör. Cloudflare) tarafındaki "AI botlarını engelle" seçeneğinin de kapalı olduğundan emin olun — robots.txt açık olsa bile buradaki bir engel botları durdurur. (Kaynak: honeyb.ai, 28 Mayıs 2026.)
AI motorlarında alıntılanmak için ne yapmalı?
Erişim açıkken sıra içeriğin AI'ın alıntılamayı sevdiği biçimde olmasına gelir. Princeton öncülüğündeki akademik GEO çalışması (KDD 2024), içeriğe alıntı, istatistik ve güvenilir kaynak eklemenin, üretken motor cevaplarındaki kaynak görünürlüğünü %40'a varan oranda artırabildiğini ölçtü. Pratikte en çok işe yarayanlar:
- İlk 300 kelimede net cevap verin — AI, alaka değerlendirmesini büyük ölçüde açılış içeriğine bakarak yapar.
- Başlıkları soru biçiminde yazın; kullanıcının AI'a sorduğu cümleye birebir yaklaşın.
- Somut veri ve istatistik + kaynak ekleyin; "genel iddia" yerine tarihli, çıpalı sayı alıntılanır.
- FAQ bölümü ekleyin — sohbet tarzı sorgularda orantısız güçlüdür.
- Yazar ve kurumsal kimliği görünür kılın (E-E-A-T); isimli uzman, anonim içerikten daha iyi performans gösterir.
- Güncel tutun; "son güncelleme" tarihi ve tazelenen veriler, zamana duyarlı sorgularda öne çıkar.
Not: Google'ın AI Overviews kutusu, bazı ölçümlere göre sorguların yaklaşık %30–40'ında görünüyor (kaynak: Enrich Labs GEO rehberi, 2026); bu, GEO'nun artık niş değil ana akım bir görünürlük kanalı olduğunu gösteriyor. Bu maddeler aynı zamanda iyi bir kullanıcı deneyimi ve klasik SEO demektir — yani tek işle iki kanalı beslersiniz.
Puanınız düşükse nereden başlamalı?
Sıralama önemlidir. Önce erişim ve teknik taban (madde 1–4 ve 10): bunlar olmadan en iyi içerik bile görünmez. Sonra içerik yapısı (madde 5–9): mevcut sayfalarınızı silmeden, başlıkları soruya çevirip ilk paragrafa net cevabı ekleyerek çoğu sayfayı hızla iyileştirebilirsiniz. En son güven katmanı (madde 11–12), zamanla biriken bir yatırımdır. Bütçenizi bu işlere ayırırken web tasarımda fiyat-performansı nasıl hesapladığımızı ve güncel web tasarım fiyat bantlarını incelemek işinizi kolaylaştırır.
Sıkça sorulan sorular
SEO ve GEO arasındaki fark nedir?
SEO, arama sonuç sayfasında (Google) daha yukarıda çıkmayı hedefler; GEO ise ChatGPT, Perplexity ve Google AI Overviews gibi üretken motorların cevaplarında kaynak olarak alıntılanmayı hedefler. Temeller (hız, mobil uyum, yapılandırılmış ve dürüst içerik) büyük ölçüde ortaktır, bu yüzden ikisini birlikte optimize etmek mümkündür.
Core Web Vitals için hangi değerler yeterli?
2026 itibarıyla "iyi" eşikler, gerçek kullanıcıların %75'i için LCP ≤ 2,5 saniye, INP ≤ 200 ms ve CLS ≤ 0,1'dir. INP, Mart 2024'te FID'in yerini alan tepkisellik metriğidir. Değerleri Google PageSpeed Insights'ın "gerçek kullanıcı" bölümünden görebilirsiniz.
AI botlarının sitemi taramasını nasıl açarım?
robots.txt dosyanızda GPTBot, OAI-SearchBot, ClaudeBot ve PerplexityBot gibi botları Disallow ile engellememelisiniz; ayrıca Cloudflare gibi bir katman kullanıyorsanız oradaki "AI botlarını engelle" seçeneğinin kapalı olduğundan emin olun. Özellikle OAI-SearchBot'u engellemek ChatGPT'nin arama alıntılarından düşmenize yol açar.
İçeriğimin AI tarafından alıntılanma ihtimalini nasıl artırırım?
Sorunun net cevabını ilk 300 kelimede verin, başlıkları soru biçiminde yazın, tablo/liste ve FAQ ekleyin, iddialarınızı tarihli istatistik ve kaynakla çıpalayın, yazar/kurum kimliğini görünür kılın ve içeriği güncel tutun. Akademik GEO çalışmasına göre alıntı, istatistik ve kaynak eklemek görünürlüğü ~%40'a kadar artırabiliyor.
llms.txt eklemem gerekir mi?
Şu an için zorunlu değil ve faydası henüz net kanıtlanmadı. Önceliğiniz robots.txt'te AI botlarına erişimi açmak, teknik hız ve yapılandırılmış içerik olmalı; llms.txt bunlardan sonra düşük öncelikli bir denemedir.
Kaynaklar
- Google web.dev — "Core Web Vitals" (LCP/INP/CLS eşikleri; p75 ölçümü) — erişim/yayın: 2026
- corewebvitals.io — "What Are the Core Web Vitals? (2026)" (INP, Mart 2024'te FID'in yerini aldı) — erişim/yayın: 2026
- Honeyb — "AI Crawler User Agents Reference (2026)" (GPTBot/OAI-SearchBot/ClaudeBot ayrımı) — erişim/yayın: 28 Mayıs 2026
- Aggarwal ve diğ. — "GEO: Generative Engine Optimization" (Princeton/Georgia Tech), ACM SIGKDD 2024 — erişim/yayın: KDD 2024
- Enrich Labs — "Generative Engine Optimization (GEO): The Complete 2026 Guide" (AI Overviews yaygınlığı; ilk 200 kelime ilkesi) — erişim/yayın: 2026